{"id":30669,"date":"2026-04-23T07:14:13","date_gmt":"2026-04-23T07:14:13","guid":{"rendered":"https:\/\/new.findnews5.com\/?p=30669"},"modified":"2026-04-23T07:14:14","modified_gmt":"2026-04-23T07:14:14","slug":"pasoja-shkaterruese-per-boten-rryma-e-atlantikut-drejt-kolapsit-rrezik-per-dimra-ekstreme-ne-evrope","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/new.findnews5.com\/?p=30669","title":{"rendered":"Pasoja shkat\u00ebrruese p\u00ebr bot\u00ebn: Rryma e Atlantikut drejt kolapsit, rrezik p\u00ebr dimra ekstrem\u00eb n\u00eb Evrop\u00eb"},"content":{"rendered":"<div class=\"78954ae5fa42b68c1393fe3da4998882\" data-index=\"1\" style=\"float: none; margin:0px 0 0px 0; text-align:center;\">\n<div data-type=\"_mgwidget\" data-widget-id=\"1576712\">\r\n<\/div>\r\n<script>(function(w,q){w[q]=w[q]||[];w[q].push([\"_mgc.load\"])})(window,\"_mgq\");\r\n<\/script>\r\n\n<\/div>\n<p>Nj\u00eb sistem ky\u00e7 i rrymave t\u00eb Oqeanit Atlantik, i njohur si Qarkullimi i P\u00ebrmbysjes Meridionale t\u00eb Atlantikut (AMOC), mund t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb af\u00ebr kolapsit sesa \u00ebsht\u00eb menduar m\u00eb par\u00eb. Dy studime t\u00eb reja shkencore kan\u00eb ngritur shqet\u00ebsime serioze n\u00eb komunitetin klimatik, duke sugjeruar se ky mekaniz\u00ebm jetik po dob\u00ebsohet me ritme m\u00eb t\u00eb shpejta se parashikimet e m\u00ebhershme.<\/p>\n<p>AMOC \u00ebsht\u00eb nj\u00eb komponent thelb\u00ebsor i sistemit klimatik global. Ai transporton uj\u00ebrat e ngrohta nga tropik\u00ebt drejt Atlantikut verior, ku ato ftohen dhe fundosen, duke krijuar nj\u00eb \u201crrip transportues\u201d oqeanik q\u00eb ndihmon n\u00eb rregullimin e temperaturave n\u00eb Tok\u00eb. Ky proces ndikon drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb klim\u00ebn e Evrop\u00ebs dhe rajoneve t\u00eb tjera, duke mbajtur nj\u00eb ekuilib\u00ebr t\u00eb ndjesh\u00ebm klimatik.<\/p>\n<p>Sipas studiuesve, kjo rrym\u00eb \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb n\u00eb pik\u00ebn e saj m\u00eb t\u00eb dob\u00ebt n\u00eb rreth 1,600 vitet e fundit, kryesisht p\u00ebr shkak t\u00eb ngrohjes globale. Jan\u00eb v\u00ebrejtur edhe shenja t\u00eb hershme t\u00eb nj\u00eb pike kthese, duke rritur frik\u00ebn se sistemi mund t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb nj\u00eb faz\u00eb t\u00eb pakthyeshme dob\u00ebsimi ose kolapsi gjat\u00eb k\u00ebtij shekulli. Parashikimet e m\u00ebparshme varionin shum\u00eb, por t\u00eb dh\u00ebnat e reja sugjerojn\u00eb nj\u00eb rrezik m\u00eb t\u00eb madh dhe m\u00eb t\u00eb af\u00ebrt.<\/p>\n<p>Modelet e fundit, t\u00eb bazuara n\u00eb kombinimin e v\u00ebzhgimeve reale dhe simulimeve kompjuterike, tregojn\u00eb se AMOC mund t\u00eb dob\u00ebsohet me rreth 42% deri n\u00eb 58% deri n\u00eb vitin 2100. Disa analiza e \u00e7ojn\u00eb k\u00ebt\u00eb shif\u00ebr rreth 51%, duke p\u00ebrforcuar skenar\u00ebt m\u00eb pesimist\u00eb. Shkenc\u00ebtar\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se, n\u00ebse emetimet e karbonit nuk reduktohen, nj\u00eb pik\u00eb kritike mund t\u00eb arrihet rreth mesit t\u00eb shekullit, duke sjell\u00eb pasoja t\u00eb r\u00ebnda p\u00ebr klim\u00ebn globale.<\/p>\n\n<div style=\"font-size: 0px; height: 0px; line-height: 0px; margin: 0; padding: 0; clear: both;\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj\u00eb sistem ky\u00e7 i rrymave t\u00eb Oqeanit Atlantik, i njohur si Qarkullimi i P\u00ebrmbysjes Meridionale t\u00eb Atlantikut (AMOC), mund t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb af\u00ebr kolapsit sesa \u00ebsht\u00eb&#8230; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":30670,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-30669","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30669","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=30669"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30669\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30671,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30669\/revisions\/30671"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/30670"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=30669"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=30669"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/new.findnews5.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=30669"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}